Stikstofzones tot één kilometer kunnen Noord-Hollands boerenland raken: zo zit het

In dit artikel:

Boeren in onder meer West-Friesland, de regio Alkmaar en de Zaanstreek maken zich zorgen over de nieuwe stikstofplannen van het kabinet. Rond kwetsbare natuurgebieden zouden zones van 500 meter tot 1 kilometer komen, waar strengere regels gelden. Daardoor vrezen boeren verlies van landbouwgrond, vergunningen, veeplaatsen en eerder gedane investeringen.

In Noord-Holland zouden de zones onder meer gelden bij het Wormer- en Jisperveld, de Kalverpolder, Eilandspolder, Polder Westzaan, het Naardermeer en Kennemerland-Zuid. Bij Ilperveld, Varkensland, Oostzanerveld en Twiske gaat het volgens het voorstel om stroken van 1 kilometer. De plannen staan in een Kamerbrief van minister Van Essen van 26 juni en zijn nog niet definitief: de Tweede en Eerste Kamer moeten zich er nog over buigen.

Het kabinet vindt de bestaande maatregelen onvoldoende om de wettelijke stikstofdoelen te halen. Daarom wil het de uitstoot in 2035 ten opzichte van 2019 met 42 tot 46 procent in de landbouw en met 50 procent in zowel mobiliteit als industrie verminderen. Minder stikstof moet de natuur laten herstellen en ruimte creëren voor nieuwe vergunningen voor onder meer boeren en bouwprojecten.

Boeren krijgen landelijke uitstootnormen en zouden financiële en praktische steun kunnen krijgen om te verduurzamen, minder vee te houden, hun bedrijf aan te passen, te verplaatsen of te beëindigen. De provincie Noord-Holland zegt dat er nog geen gevolgen per bedrijf bekend zijn en dat gedwongen intrekking van vergunningen niet het uitgangspunt is. Eerst wil zij samen met boeren inzetten op verduurzaming en waar mogelijk extensivering. Voor zogenoemde PAS-melders komt afzonderlijke landelijke steun.

Natuurorganisaties wijzen erop dat de stikstofschade al zichtbaar is. In het Wormer- en Jisperveld is de zeldzame veenmosorchis verdwenen. Een zone van 500 meter kan volgens Natuurmonumenten helpen, maar herstel zal langdurig beheer vergen. De precieze uitwerking en ondersteuning worden pas duidelijk nadat de plannen zijn vastgesteld.