Innovatief project in Alkmaar: AI luistert naar vogels om populatie in beeld te brengen

In dit artikel:

In Alkmaar is recent het pilotproject Trackvogel van start gegaan: verspreid opgehangen ‘slimme’ kastjes leggen omgevingsgeluid vast en sturen fragmenten naar een AI-systeem dat vogelgeluiden probeert te herkennen. Initiatiefnemers zijn de gemeente Alkmaar, Vogelwerkgroep Alkmaar en Sovon Vogelonderzoek Nederland; de vogelwerkgroep en lokale vrijwilligers controleren en corrigeren de automatisch gegenereerde uitkomsten zodat de herkenning verbeterd kan worden.

Met de combinatie van sensoren, kunstmatige intelligentie en een app ontstaat per locatie inzicht welke soorten in tuinen, op balkons of in wijken voorkomen. Het doel is een nauwkeuriger, continu beeld van de stedelijke vogelstand te krijgen, zodat beheer sneller kan ingrijpen bij plotselinge af- of toename van soorten. Omdat de AI nog in ontwikkeling is, blijven mensen nodig om foutieve herkenningen (bijvoorbeeld het verwarren van kerkklokken met vogelgeluiden) aan te passen en het systeem te trainen.

Privacyzorgen worden aangepakt door het filteren van menselijke stemmen; menselijk gesproken gesprekken worden niet opgeslagen, wel blijven andere omgevingsgeluiden zoals verkeer hoorbaar. Het meetnet wordt de komende tijd uitgebreid; bewoners die meer willen weten of een kastje willen ophangen, kunnen contact opnemen met de gemeente. Passive acoustic monitoring zoals dit biedt een efficiënte manier om stedelijke biodiversiteit te volgen en beleid daarop af te stemmen.