Feestelijke verlichting van de stad

maandag, 15 december 2025 (20:24) - Noordhollands Dagblad

In dit artikel:

De stad is momenteel bedekt met kerstverlichting: goedkope LED-lichtsnoeren van winkels als Temu en Action leiden tot een overdaad aan kitscherige decoratie. Waar hedendaagse feestverlichting vooral esthetisch en commercieel van aard is, waren stedelijke illuminaties vroeger vaak expliciet politiek van betekenis.

In de vroegmoderne tijd werden bij belangrijke gebeurtenissen brandende pektonnen en lantaarns aangestoken om collectieve gevoelens te markeren. Een voorbeeld uit 1594: na de verovering van Groningen op het Spaanse gezag liet het Haarlemse stadsbestuur vreugdevuren ontsteken als openbare viering — een ritueel dat door katholieke Haarlemmers, die toen nog in de meerderheid waren, telkens werd gedoofd. Dit illustreert hoe verlichting in de openbare ruimte zowel feestelijk als beladen kon zijn.