'Geen behoefte aan aantallen appartementen die nu worden gebouwd': expert pleit voor huizen met tuin
In dit artikel:
Woningmarktexpert Friso de Zeeuw (adviseur gebiedsontwikkeling en emeritus hoogleraar TU Delft) stelt dat veel nieuwbouw in Noord-Holland niet aansluit bij de woonvoorkeuren van Nederlanders. Op basis van meerdere jaren WoON-onderzoek concludeert hij dat een groot deel van woningzoekenden — niet alleen gezinnen, maar ook alleenstaanden, tweepersoonshuishoudens en ouderen — de voorkeur geeft aan grondgebonden woningen (rijtjeshuis, hoekwoning, twee-onder-een-kap) boven appartementen.
Die conclusie staat haaks op analyses zoals die van ABN Amro, die waarschuwt voor een toekomstig overschot aan eengezinswoningen door vergrijzing en meer alleenstaanden. Volgens De Zeeuw is het een vergissing om aan te nemen dat kleinere huishoudens automatisch naar een appartement willen verhuizen; dat zou mensen feitelijk een keuze opleggen. Hij erkent dat appartementen nodig zijn, maar vindt dat het huidige bouwpatroon — nu ongeveer 70 procent appartementen in de nieuwbouw — te eenzijdig is. Zijn voorkeur gaat uit naar een verhouding waarbij 40–50 procent van de nieuwbouw uit appartementen bestaat.
Bij ouderen verwacht hij ook minder doorstroming dan beleidsmakers hopen: veel senioren willen blijven wonen waar ze al zitten of verhuizen hooguit binnen de buurt naar een ruime woning dicht bij hun sociale netwerk en voorzieningen; een kleiner, duurder appartement is vaak geen aantrekkelijk alternatief. Daardoor lost massale doorstroming het woningtekort niet op.
Als mogelijke oplossingsrichting noemt De Zeeuw meer ruimte voor grondgebonden woningen buiten de bestaande stadsgrenzen, bijvoorbeeld in Noord-Holland Noord en de Haarlemmermeer, zonder dat daarvoor grootschalig landbouwgrond verloren hoeft te gaan. Hij waarschuwt wel dat woonwensen niet het enige criterium mogen zijn: natuur, bereikbaarheid, stikstof, betaalbaarheid en financiële haalbaarheid blijven zwaarwegend. Het grootste knelpunt volgens hem is echter niet alleen het type woning, maar dat veel bouwplannen te lang blijven liggen — prioriteit moet liggen bij het daadwerkelijk uitvoeren van de bestaande plannen, en tegelijk bijsturen richting de juiste woningmix.