Deze Noord-Hollandse boeren zoeken creatieve bijverdiensten

In dit artikel:

Bijna 60 procent van de Noord-Hollandse boeren verdiende in 2023 ook geld met activiteiten naast de landbouw, zoals boerderijwinkels, campings, zorg, kinderopvang en recreatie. Landelijk lag dat aandeel op ongeveer de helft. De omzet van deze multifunctionele landbouw groeide van circa 300 miljoen euro in 2007 naar 1,68 miljard euro in 2023.

Voor een groeiende groep zijn de nevenactiviteiten meer dan een extraatje. Eén op de vijf Noord-Hollandse boeren met zo’n bedrijfstak haalt er inmiddels meer dan de helft van de bruto-opbrengst uit. Akkerbouwer Eveline Roubos uit Haarlemmermeer begon bijvoorbeeld een maisdoolhof naast een camperplaats, nadat tegenvallende aardappelprijzen haar bedrijf kwetsbaar hadden gemaakt. De extra inkomsten helpen slechte landbouwjaren op te vangen.

Volgens landbouweconoom Harold van der Meulen kunnen nevenactiviteiten risico’s spreiden, maar zijn financiële motieven niet de enige reden. Ook maatschappelijke betrokkenheid en de kennis of interesses van gezinsleden spelen een rol. Zo begonnen Maaike en Bas uit Zuidschermer een agrarisch kinderdagverblijf vanuit Maaikes pedagogische achtergrond.

Verbreding kan bovendien belangrijker worden nu boeren hun productie mogelijk moeten aanpassen vanwege economische en ecologische druk. Een veehouder die met minder dieren verder moet, kan met een andere activiteit inkomsten aanvullen. Bij het akkerbouwbedrijf achter T-Toys Abbenes verkoopt de familie speelgoedtrekkers en werken gezinsleden daarnaast buitenshuis. Volgens Maurice Houdijk biedt die combinatie meer zekerheid in een onvoorspelbare sector; hij raadt zijn zoons daarom aan niet volledig van landbouw afhankelijk te zijn.

De ontwikkeling staat centraal in de driedelige NH-serie Boer & Bijzaak, waarin drie boerenfamilies hun zoektocht naar een toekomst voor hun bedrijf laten zien. De eerste aflevering verschijnt vrijdag 2 oktober op YouTube, waarna wekelijks een nieuw portret volgt.