De Grannies van Amsterdam zijn een hit: 'Vroeger mochten oude gebakjes niet meer in de etalage'

In dit artikel:

Tonneke Veldhuizen (70), Mug Elias (80), Joanita Green (82) en Lorraine Littaur (76) vormen samen de cast van De Grannies van Amsterdam. De Omroep MAX-serie volgt hun vriendschap, dagelijkse leven en kijk op ouder worden. Het vierde lid van de groep? Alle vier zijn grootmoeder en weduwe, maar geen van hen voelt zich afgeschreven. Ze werken nog, blijven actief en presenteren ouder worden als een levensfase met ruimte voor plezier, nieuwsgierigheid en nieuwe plannen.

De populariteit van het programma is inmiddels groot genoeg voor een derde seizoen, dat vanaf maandag op NPO Start verschijnt. Volgens de vriendinnen ligt de aantrekkingskracht vooral in de ongepolijste aanpak. Er wordt niets uitgeschreven en de camera registreert hun gewone gesprekken, onderlinge plagerijen, vreugde en verdriet. Hun humor is soms scherp, maar de groep is niet uit op ruzie of vernedering. Juist die vanzelfsprekende omgang maakt de serie herkenbaar voor ouderen en verrassend aansprekend voor jongeren. De vrouwen horen geregeld dat kijkers later op dezelfde manier oud willen worden. Ook in studentenhuizen zou de serie worden bekeken.

De vier willen bovendien het beeld corrigeren dat ouderen in Nederland nauwelijks zichtbaar of relevant zijn. Joanita en Mug ervaren nog geregeld dat mensen verbaasd reageren wanneer oudere vrouwen actief deelnemen aan het openbare leven. Volgens hen bestaat er in Nederland weinig vanzelfsprekend respect voor ouderen, terwijl in Zuid-Europese landen vaker naar hun levenservaring wordt gekeken. Ze zien wel een geleidelijke verandering op televisie, mede dankzij programma’s waarin 65-plussers een prominente rol hebben. Toch vinden ze dat oudere vrouwen nog steeds minder kansen krijgen dan mannen, onder meer als presentator en op het gebied van beloning.

De serie begon oorspronkelijk met vijf vriendinnen. Jocelyn Berg, bekend als quizmaster in Amsterdam, overleed kort na de opnamen van het eerste seizoen onverwacht op 74-jarige leeftijd aan een acute longembolie. De achterblijvende vrouwen twijfelden aanvankelijk of ze zonder haar moesten doorgaan. Tijdens gezamenlijke etentjes zette Tonneke soms nog automatisch vijf borden op tafel. Uiteindelijk besloten ze verder te gaan, mede omdat Jocelyn volgens hen zelf zou hebben gewild dat het programma bleef bestaan. Een nieuw vijfde groepslid kwam er niet: haar plaats is volgens de vriendinnen niet in te vullen.

Het concept ontstond bij Joanita, die in de jaren negentig als televisieproducent werkte. Ze zag hoeveel humor en energie er in haar vriendengroep zat en wilde dat met een camera vastleggen. Een eerdere proef met een andere groep liep vast nadat een van de deelnemers een hersenbloeding had gekregen. Joanita benaderde daarna haar langdurige buurvrouw Tonneke en vriendinnen Lorraine en Jocelyn; Mug kwam via Lorraine bij de groep.

De vrouwen benadrukken dat vriendschap hen helpt omgaan met de lastige kanten van ouder worden. Ze steunen elkaar bij gezondheidsproblemen, sombere momenten en praktische zorgen, terwijl hun kinderen hun eigen levens hebben. Hun advies is om te blijven bewegen, aandacht te besteden aan uiterlijk en gezondheid en betrokken te blijven bij de wereld. Positief blijven zien ze niet als vanzelfsprekend, maar als een houding waarvoor inspanning nodig is. De vriendschap maakt die opgave volgens hen beter vol te houden.