Beverwijk had laagste verkiezingsopkomst, dan ook niet zeuren? "Ja, dat mag wel"

In dit artikel:

Beverwijk had bij de gemeenteraadsverkiezingen van 2022 de laagste opkomst van Noord‑Holland: slechts 44 procent van de kiesgerechtigden ging naar de stembus. Of dat bij de volgende verkiezingen verbetert, is onzeker; een jonge Beverwijker op straat zegt: "Ik hoor om me heen dat mensen denken dat het geen nut heeft."

Politicoloog Hans Vollaard (Universiteit Utrecht) vindt de lage opkomst niet verrassend. Uit onderzoek blijkt dat vooral jongeren, mensen met een migratieachtergrond en mensen met een praktische opleiding minder vaak stemmen, en die groepen komen relatief veel voor in Beverwijk. In wijken als Oosterwijk en Zwaansmeer speelt ook de aanwezigheid van bijvoorbeeld veel Poolse Nederlanders mee. Vollaard noemt meerdere oorzaken: recent aangekomen bewoners zijn eerst met vestigen en taal bezig, tweede generaties hebben soms minder interesse of vertrouwen in de politiek, en er bestaat gewoon een andere stemcultuur binnen bepaalde bevolkingsgroepen.

Toch heeft de gemeenteraad de wettelijke opdracht álle inwoners te vertegenwoordigen, ook degenen die niet stemmen. Vollaard waarschuwt dat stemmers vaak andere opvattingen hebben dan niet‑stemmers; wie structureel wordt buitengesloten, kan zich vergeten gaan voelen. Dat probleem is moeilijk te doorbreken, onder meer omdat nieuwe raadsleden veel vergaderingen en dossiers moeten verwerken — een drempel om actief verbinding te zoeken met niet‑stemmers.

Er is wel een lichtpunt: in het praktijkonderwijs komt meer aandacht voor democratie en burgerschap, wat op termijn de betrokkenheid kan vergroten. Op straat verschillen de meningen: sommige inwoners vinden stemmen een burgerplicht die ze aan hun kinderen meegeven, anderen vinden het te ver gaan om niet‑stemmers het recht om te klagen te ontnemen.