Alkmaar pionierde met kermisstroom: "Dit moeten jullie nooit meer afgeven!"

In dit artikel:

Onder de straten van de Alkmaarse binnenstad ligt een speciaal elektriciteitsnet waarmee de kermis en andere evenementen van stroom worden voorzien. Het netwerk werd vanaf 1995 aangelegd voor cruiseschepen aan de Kanaalkade, zodat zware dieselaggregaten en hun uitstoot konden worden vervangen. Toen werkzaamheden in de binnenstad kansen boden, werden de kabels ondergronds aangelegd.

Voor de kermis wordt ongeveer zes kilometer kabel over de grond gelegd. De 74 attracties gebruiken daarnaast samen meer dan een kilometer kabel naar hun eigen installaties. Het net begint met een 10kV-middenspanningsaansluiting op de plek van de voormalige Aldi en vertakt zich naar de Paardenmarkt, het Hofplein en de Kanaalkade. Die laatste locatie heeft de grootste capaciteit en krijgt daarom de zwaarste attracties. Evenementencoördinator Bas van der Molen deelt de attracties vooraf in op basis van hun stroombehoefte; technicus Michel Swinkels verzorgt vervolgens de kabels, verdeelkasten en aansluitingen.

Het systeem kan grote attracties met vermogens van ongeveer 150 tot 200 kilowatt aan en registreert ook stroom die soms wordt teruggeleverd, bijvoorbeeld bij een vrijevalattractie. In 2024 ontstond ondanks de voorbereidingen een probleem door piekbelasting. Dat leidde tot aanpassingen aan het netwerk.

Volgens de betrokken medewerkers heeft Alkmaar voorlopig voldoende capaciteit, al maakt de huidige netcongestie uitbreiding moeilijk. Het netwerk wordt ook gebruikt voor andere evenementen en buitenverlichting, maar verdere uitbreiding zou de grenzen van de capaciteit bereiken. De oplossing geldt als zeldzaam in Nederland; de deskundigen noemen alleen het Malieveld in Den Haag als vergelijkbaar voorbeeld. Zij vinden dat Alkmaar het netwerk als waardevolle gemeentelijke voorziening moet behouden.